Michiel de Ruyter in Delfzijl

foto

Vandaag is het 400 jaar geleden dat Michiel Adriaenszoon de Ruyter werd geboren in 1607 in Vlissingen.

Hij is ook in Delfzijl geweest (tekening van Willem van de Velde).

In augustus 1665, tijdens de Tweede Engelse oorlog, zeilt hij met een rijke oorlogsbuit de Eems op en komt op de zesde van die maand voor anker op de rede van Delfzijl.

Op 6 augustus bevond de vloot – nog steeds alle 19 zeilen sterk – zich voor de Ooster-Eems. Langs de eilanden Juist en Borkum varende, met behulp van de ebstroom, bereikte men de Wester-Eems, het Nederlandse zeegat dat toegang geeft tot Delfzijl. Hier bleken in verband met de oorlog alle boeien en bakens weggenomen te zijn om de Engelse vloot buitengaats te houden. Er was geen loods te krijgen. De Ruyter, als excellente zeeman, had er geen problemen mee. Voorop zeilend met de Spiegel, en met twee kleine prijsschepen aan weerszijde van het vlaggenschip, voortdurend lodend, zeilden ze behoedzaam naar binnen. Halverwege keerde het tij en moesten ze zes uur wachten op het nieuwe inkomende tij.

Op 6 augustus 1665 kwam de vloot ten anker op de rede van Delfzijl. De ontvangst was overweldigend. Van heinde en ver stroomden mensen toe om de vloot met zijn beroemde admiraal te zien. Onder hen ook Willem van de Velde (de Oude), de beroemde zeeschilder. De Hollandtsche Mercurius schreef: ‘Men kreegh stracx soo veel aenloop van Volck uyt Groeningen en Vrieslandt, soo dat een geheele Buyrt van Kraemen aen den Dijck en gevolgelijck een Kermis by-na wierd opgericht: Want de blijtschap was te grooter, vermits de Engelse, die altoos soo nau op dese Vloot hadden gepast en gekoockt, niet alleen in haer Desseyn failleerden, nemaer, dat men de Maets sag aen-komen wel gespeckt, en, dat notoir is, in haer geheele reyse fris en gesont’.

Aan de Staten-Generaal zond De Ruyter onmiddellijk na aankomst een beknopt, maar duidelijk verslag van de gebeurtenissen gedurende de reis. Op 9 augustus, dus drie dagen na aankomst, kreeg hij een brief van Johan de Witt. Ook de diverse admiraliteiten bezochten de vloot in Delfzijl. De gevangen Engelse gouverneur werd onder geleide naar Amsterdam overgebracht.

De vloot moest zo spoedig mogelijk naar het Vlie of naar Texel vertrekken, en daarom diende er onmiddellijk opnieuw gemonsterd te worden. Niet iedereen was daar gelukkig mee, een aantal opvarenden was inmiddels al weggelopen. Een grote uitzondering was de Spiegel, De Ruyter’s vlaggenschip. Van de 316 man waarmee De Ruyter op 8 mei 1664 uit het Vlie vertrokken was meldden zich 292 koppen voor het nieuwe avontuur. Dat 90% van de bemanning, slechts enkele dagen na binnenkomst van een reis van vijftien maanden, onmiddellijk bijtekende schetst hoe De Ruyter als commandant, zeeman en mens op handen werd gedragen.

Voor vertrek hadden de officieren van de vloot, verzameld aan boord van het vlaggenschip de de Spiegel, op grootse wijze afscheid van hun geliefde en gerespecteerde commandant genomen en hem onder ’t saluteren van het Canon van de Opper-Hoofden, alsmede van het Canon op de Wallen van Delfziel’ naar de wal begeleid.

Terwijl de vloot onder Meppel buitenom naar het Vlie zeilde, vertrok De Ruyter met zijn gezin per trekschuit naar Texel. Een pikant detail was dat de twee kisten goud, die in Elmina aan boord van de Spiegel geladen waren, direct door de West Indische Compagnie opgeëist werden, dit ging echter niet door. De kisten gingen onder de hoede van mevrouw De Ruyter voorlopig naar haar huis in Amsterdam. Ook de overgebleven gelden voor het vrijkopen van Christelijke slaven in Barbarije gingen met haar mee naar huis. De reden van deze regeling was dat de bemanning nog recht had op buitgelden, die moesten uit het WIC-goud betaald worden. Men had kennelijk weinig vertrouwen in de WIC als het op het uitbetalen van buitgelden aankwam. Het gezag van De Ruyter was nu zo groot dat dit soort regelingen zonder commentaar geaccepteerd werden.

Bron: Stichting de Ruyter

M.d.a. Jeroen Hillenga.

Afbeelding: Michiel de Ruyter komt met “de Spieghel” aan in Delfzijl

N.B.

Mijn vorige bijdrage over de Ruyter: “Michiel de Ruyter is terug“.

Binnenkort kom ik met een bijdrage over ,en meer afbeeldingen van, de Spiegel.

De Culturele Raad Delfzijl komt met een brochure over de Ruyter in Delfzijl.

Advertisements

About klaasamulder

kunst & cultuur
This entry was posted in klaasamulderVK-2007-03 and tagged , , , , , , , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

8 Responses to Michiel de Ruyter in Delfzijl

  1. cor says:

    aardige informatie: 6 aug mijn verjaardag

  2. alib says:

    Mooie tekening, dat zeker. Maar…. buitgelden… Brrrr.

  3. Klaas @ (weblog delfzijl e.o.) says:

    De Ruyter zelf bracht een bezoek aan Delfzijl, zie vandaag mijn blog.

  4. j. jan willem van waning says:

    Mooi historisch artikel over een bijzondere gebeurtenis in Delfzijl en over onze grootste Admiraal (zeker geen ‘soort Rumsfeld’ zoals Anoniem ergens, volstrekt misplaatst, op Uw blog reageert).

  5. klaas @ ( weblog delfzijl e.o.) says:

    Vandaag nog een afbeelding van de Spiegel op mijn blog.

  6. Mephisto says:

    mooi!
    en wat/waar/wie was er precies geroofd?

  7. klaas @ says:

    Vandaag weer een blog over de Ruyter.

  8. klaasamulder says:

    Dinsdag 27 januari voorpremiere van de film Michhiel de Ruyter in Delfzijl.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s